Жаңалықтар

Депутат жер сілкіністері туралы лезде хабарлау үшін ЖИ пайдалануды ұсынды

Депутат Абуталип Мутали сейсмикалық тәуекелдерді басқарудың Бірыңғай ұлттық контурына мониторинг, деректерді талдау және ерте хабарлау жүйелерін біріктіру ұсынысымен сұрау жіберді.

17 маусым 2026 · 08:56·Оқу: 2 мин

Депутат жер сілкіністері туралы лезде хабарлау үшін ЖИ пайдалануды ұсынды
Фото: TR Kazakhstan редакциясы
TR Kazakhstan редакциясыТілші·17 маусым 2026

Депутат Абуталип Мутали сейсмикалық қорғанысты жедел цифрландыруды қолдады. Оның айтуынша, жер асты дүмпулеріне реакция бірнеше секунд ішінде болуы тиіс және мұнда жасанды интеллект шешуші рөл атқаруы мүмкін.

Халықаралық тәжірибе

Сұрауда депутат Жапония мен АҚШ тәжірибесіне сілтеме жасады. Жапонияның UrEDAS жүйесі нақты уақыт режимінде көптеген станциялардан сигналдарды өңдейді және деструктивті толқын келгенге дейін бірнеше секунд бұрын пойыздарды автоматты түрде тоқтатады немесе газды жауып тастайды.

АҚШ-та ShakeAlert бағдарламасы сейсмикалық микроаудандастырудың цифрлық карталарымен байланысты. Бұл Калифорния билігіне ғимарат параметрлері учаскенің нақты тәуекелдеріне сәйкес келмесе, құрылысқа рұқсат беруден бас тартуға мүмкіндік береді.

Қазақстандағы жағдай

Қазіргі уақытта ТЖМ сейсмикалық аудандастыру карталарын қала құрылысы жоспарларына енгізуде. Алайда, депутаттың пікірінше, бақылау желісін кеңейту және оны сейсмикалық қауіпті аймақтарда біркелкі ету қажет.

Мутали мониторингті, деректерді талдауды және халықты ерте хабардар етуді сейсмикалық тәуекелдерді басқарудың бірыңғай ұлттық жүйесіне біріктіруді ұсынды. Қазіргі уақытта төтенше хабарламалар бес баллдан жоғары жер сілкіністері кезінде таратылады.

Пікірлер